Dünyada ve Türkiye’de sıkça yaşanan depremler; can kaybı, maddi hasar ve psikolojik sorunlar gibi birçok olumsuzluğu da beraberinde getiriyor. Özellikle deprem kuşağında yer alan Türkiye’de, deprem öncesi, anı ve sonrasında yapılması gerekenlerin bilinmesi hayati önem taşıyor.
Yetkililer, afetlere karşı bilinçli ve hazırlıklı olunması gerektiğini vurgulayarak, özellikle Van gibi deprem riski yüksek bölgelerde yaşayan vatandaşların uyarıları dikkate almasının hayati önem taşıdığına da dikkat çekiyor.
VAN’DA DEPREM GERÇEĞİ
Van’da zaman zaman meydana gelen depremler, özellikle yüzeye yakın gerçekleştiğinde kentte paniğe neden oluyor. Kent, 2011 yılında yaşanan iki büyük depremde ağır yıkım yaşamış, çok sayıda kişi hayatını kaybetmişti.
Son olarak geçtiğimiz günlerde meydana gelen 5.2 büyüklüğündeki deprem de bölgedeki sismik hareketliliği bir kez daha gözler önüne serdi.
AFAD’DAN BİLGİLENDİRME ÇALIŞMALARI
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) Van İl Müdürlüğü tarafından kentte deprem bilincini artırmak amacıyla broşür dağıtımı ve bilgilendirme çalışmaları yapılıyor.
Bu kapsamda vatandaşlara; deprem öncesi alınması gereken önlemler, deprem anında yapılması gerekenler ve deprem sonrası davranış biçimleri başlıkları altında eğitimler veriliyor. Ayrıca afetlere karşı dirençli yapıların önemi de vurgulanıyor.
Van AFAD İl Müdürlüğü tarafından hazırlanan bilgilendirme broşürlerinde şu bilgiler yer alıyor;
DEPREM NEDİR?
Deprem; tektonik kuvvetlerin veya volkanik faaliyetlerin etkisiyle yer kabuğunun kırılması sonucunda ortaya çıkan enerjinin, sismik dalgalar halinde yayılarak geçtikleri ortamları ve yeryüzünü kuvvetle sarsması olayıdır. Daha basit bir ifadeyle, yer kabuğu içindeki kırılmalar nedeniyle ani olarak ortaya çıkan titreşimlerin dalgalar halinde yayılması ve yeryüzünü sarsmasıdır.
Uzmanlara göre, deprem değil ihmal öldürür. Bu nedenle yapı güvenliği ve doğru davranış bilgisi hayati önem taşıyor.
AFETLERE DİRENÇLİ YAPILAR HAYAT KURTARIR
-Deprem yönetmeliğine uygun projelendirme
-Mühendislik hizmeti alınması
-Eğitimli işçilikle inşa edilmesi
-Ruhsat ve iskan belgelerinin bulunması
-Düzenli bakım yapılması
-Proje dışı değişiklik yapılmaması
-Ev alırken ya da kiralarken bu kriterlere dikkat edilmesi gerekiyor.
DEPREM ÖNCESİ ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER
-Yapılarınızı, yürürlükteki deprem yönetmeliğine ve imar planına uygun olarak yaptırın.
-Binanızın depreme dayanıklı olduğundan emin değilseniz, ilgili kurumlara inceleme yaptırın.
-Zorunlu deprem sigortanızı yaptırın.
-Yaşadığınız şehirden daha uzakta bulunan bir yakınınızı “bölge dışı bağlantı kişisi” olarak belirleyin.
-Evinizdeki devrilme ve düşme riski bulunan eşyaları (kitaplık, dolap, ayna vb.) sabitleyin.
-Afet ve acil durum çantanızı güncel ve hazır bulundurun.
-Deprem sonrası toplanma alanınızı e-Devlet üzerinden öğrenin.
-Afet ve acil durum aile planınızı hazırlayın.
DEPREM ANINDA YAPILMASI GEREKENLER
-Çök, kapan, tutun!
-Balkona çıkmayın, camlardan uzak durun.
-Tsunami tehlikesine karşı kıyılardan uzak durun.
-Sarsıntı anında merdiven ve asansörleri kesinlikle kullanmayın.
-Oluşabilecek ikincil afetlere (heyelan, kaya düşmesi vb.) karşı dikkatli olun.
-Enerji hatları ve direklerinden, ağaçlardan, diğer binalardan ve duvar diplerinden uzaklaşın.
DEPREM SONRASI YAPILMASI GEREKENLER
-Öncelikle güvenliğinizi sağlayın, vaktiniz varsa elektrik, gaz ve su vanalarını kapatın.
-Güvenliğinizi riske atmadan özel gereksinimli, hasta, yaşlı ve yaralılara yardım edin.
-Acil yardım araçlarının ulaşım sağlaması için ilk 6 saat araçlarınızla trafiğe çıkmayın.
-Yalnızca acil durum aramaları yapın. Aileniz ve arkadaşlarınızla haberleşmek için SMS kullanın.
-Gaz kaçağına karşı yanıcı maddeler kullanmayın. Aydınlatma için pilli fener tercih edin.
-Afet ve acil durum çantanızı yanınıza alın ve acil durum planına uyarak tahliye olun.
-Toplanma alanınıza yürüyerek gidin.
-Resmi basın-yayın organlarını takip ederek yetkililerin talimatlarına uygun hareket edin.