Twitter'da 'toplu engelleme' yaygınlaşıyor

Twitter kullanıcıları arasında hiç tanımadığı insanları toplu bir şekilde engelleme yöntemi yaygınlaşırken, bu durumun hem siber güvenlik hem de psikolojik açıdan kullanıcılara olumsuz etkileri olduğu belirtiliyor.

TEKNOLOJİ 20.06.2019, 12:46 20.06.2019, 12:47
Twitter'da 'toplu engelleme' yaygınlaşıyor

Twitter kullanıcıları arasında hiç tanımadığı insanları toplu bir şekilde engelleme yöntemi yaygınlaşırken, bu durumun hem siber güvenlik hem de psikolojik açıdan kullanıcılara olumsuz etkileri olduğu belirtiliyor.

Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi Öğretim Üyesi ve dijital iletişim araştırmacısı Doç. Dr. Ali Murat Kırık, AA muhabirine yaptığı açıklamada, toplu engellemelerin, ABD ve Rusya menşeli yazılım şirketleri tarafından geliştirilen üçüncü parti uygulamalar aracılığıyla yapıldığını söyledi.

Başta Twitter olmak üzere sosyal medya kullanıcılarının toplu engelleme için kullandığı programların çeşitli riskler barındırdığını ifade eden Kırık, "Twitter'da toplu engelleme amacıyla geliştirilen ücretli ve ücretsiz birçok yazılım bulunuyor ve bu yazılımlar, oluşturulan kullanıcı listelerini kullanarak toplu takip ve engelleme yapabiliyor. Ücretsiz olan uygulamalar, çoğunlukla bilinçsiz kullanıcıların verilerinin ele geçirilmesi amacıyla kullanılıyor. Ayrıca, bu tarz engelleme yazılımları, hesabımızın tüm özelliklerine erişim sağladığı için kullanıcısının bilgisi dışında takip etme, engelleme, mesaj atma gibi aktivitelerde bulunarak kullanıcı güvenliğini de tehdit ediyor. Bu noktada teknolojinin bilinçli kullanımı için toplumun dijital okuryazarlık seviyesinin artırılması büyük önem taşıyor." şeklinde konuştu.

Toplu engelleme yapan yazılımların, yapay zekayı kullanarak duygu analizi yaptığına dikkati çeken Kırık, bu uygulamaların, cümle ve kelime analizi yaparak karşıt görüşe sahip içerikleri paylaşan hesapları otomatik olarak engellediğini söyledi.

"Belli kelimeleri yoğun kullanan hesaplar otomatik olarak engellenebiliyor"

Doç. Dr. Ali Murat Kırık, yabancı şirketler tarafından İngilizce tabanlı olarak üretilen bu yazılımların Türkçe desteği olmaması sebebiyle Türkiye'de farklı sonuçlar doğurduğunu belirterek, şunları kaydetti:

"Otomatik engelleme yapan bu yazılımlar, İngilizce dilini baz alarak geliştirildiği için ülkemizde farklı sonuçlara neden olabilir. Örneğin, Türkçede ima etme ve kinaye yoluyla belirtilen bir görüşü bu yazılımlar yanlış algılayabilir ve engellenmemesi gereken bir kişiyi engelleyebilir. Diğer bir yöntem olarak, 'kelime bulutu' adı verilen yöntemle belli kelimeleri yoğun olarak kullanan hesaplar da otomatik olarak engellenebiliyor."

Yüzlerce kişi aynı anda engellenebiliyor

Sosyal medya uzmanı Oğuzhan Saruhan da 2006 yılında Jack Dorsey ve arkadaşları tarafından kurulan Twitter'ın, halihazırda dünya genelinde yaklaşık 300 milyon, Türkiye'de ise 9 milyon kullanıcısı bulunduğunu bildirdi.

Twitter'daki bütün kullanıcıların bir günde paylaştığı tweet sayısının 500-600 milyon arasında değiştiğini belirten Saruhan, şöyle devam etti:

"Twitter'da müthiş bir mesaj trafiği meydana geliyor. Doğal olarak bu mesaj trafiği içinde insanların sevmediği, tasvip etmediği, onaylamadığı veya görüş ayrılıklarına düştüğü tweet'ler hatta hakaret, küfür, yalan, kışkırtıcı veya manipülatif tweet'ler de oluyor. Twitter kullanıcıları, bu tarz içerikleri paylaşan kullanıcılar ve paylaşımlarla muhatap olmamak için de 'engelleme' özelliği ile bir nevi bu insanları hayatlarından çıkarabiliyor.

Twitter'da hakaretlerin sayısı, kullanıcıların takipçi sayıları ve tweet'lerin içeriğine göre artabiliyor. Durum böyle olunca da oluşturulan listelerle çok sayıda insan anında engellenebiliyor. Twitter ayrıca oluşturulan bu listeyi, başka insanlarla da paylaşma imkanı veriyor. Örneğin, engellediğiniz 300 kişilik bir liste varsa bunu Twitter’dan indirebiliyorsunuz ve aynı kişileri engellemesini istediğiniz arkadaşlarınızla paylaşabiliyorsunuz. Arkadaşlarınız da bu listeyi Twitter’a aktararak aynı 300 kişiyi anında engelleyebiliyor."

"Paylaşımların hepsi bizim hayat görüşümüze uymayabilir"

Oğuzhan Saruhan, "toplu engellemelerin" sadece hakaret kaynaklı olmadığını, Türkiye'de siyasi olarak aynı dünya görüşünü paylaşmayan ya da aynı futbol takımına gönül vermeyen insanların da, birbirlerini takip edip etmeksizin, direkt engelleyebildiğini söyledi.

Bazı kullanıcıların kendi bakış açılarına göre bir "kara liste" oluşturduğunu ve bu listelerin başka kullanıcıların eklemeleriyle büyüyebildiğini ifade eden Saruhan, şunları kaydetti:

"Bazen öyle bir durum oluyor ki birbirini hiç takip etmemiş, hiçbir tweet'ine denk gelmemiş, yani sosyal medya jargonuyla anlatmak gerekirse hiçbir bir şekilde 'etkileşime girmemiş' insanlar birbirlerini engelleyebiliyor. Sosyal ağların çalışma prensipleri tartışmalı ortamların yaşanmasına müsait. Çünkü sosyal ağlar, insanların bir şeyler paylaşması için zekice tasarlanmış yazılımlar.

Türkiye’de milyonlarca sosyal medya kullanıcısı bulunuyor. Bu kullanıcıların hepsi ile aynı görüşte olamayız ve bu kullanıcıların yaptıkları paylaşımların hepsi bizim hayat görüşümüze uymayabilir ama bu, onları engellememiz gerektiği anlamına gelmez. Kendi fikrimizin dışındaki fikirleri görmezden gelerek fikirlerimizin gelişimini sağlayamayız."

"Kendi hislerimiz bile bizi yanıltabiliyor" 

Medicana International İstanbul Hastanesi Klinik Psikolog Melis Çekiç Güllüoğlu ise "toplu engellemelerin" yaygınlaşmasına ilişkin, "İnsan biyo-psiko-sosyal bir varlıktır. Toplu engellemelerin etkileri, aynı düşünen toplumun genel olarak birlik ve beraberliğin devamlılığı gibi görülse de ön yargı ve yanlış anlaşılmaların sebep olacağı toplumsal dışlanma ve sosyal linçlere sebep olabilir." dedi.

Sosyal medya kullanıcılarına ön yargıdan kaçınmaları önerisinde bulunan Güllüoğlu, "Edindiğiniz, duyduğunuz hatta gördüğünüz her bilgiden mutlaka daha emin nasıl olabilirsiniz? Öncelikle bunu sorgulayın. Bazen değil, bir kişinin sözüyle hareket etmenin verdiği eminlik duygusu, kendi hislerimiz bile bizi yanıltabiliyor." ifadelerini kullandı.

(AA)

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 07 Aralık 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 16 37
2. Samsunspor 15 27
3. Rizespor 15 26
4. Pendikspor 15 26
5. Keçiörengücü 15 26
6. Bodrumspor 15 25
7. Boluspor 15 25
8. Manisa FK 15 24
9. Bandırmaspor 15 24
10. Sakaryaspor 16 22
11. Altay 15 21
12. Adanaspor 15 18
13. Göztepe 14 18
14. Tuzlaspor 15 16
15. Erzurumspor 15 14
16. Altınordu 15 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 15 7
19. Denizlispor 15 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10