Artuklu Sarayı'nda 1200 yıllık modern kalorifer sistemi bulundu

Diyarbakır'ın Sur ilçesindeki 8 bin yıllık Amida Höyük'teki Artuklu Sarayı'nın arkeolojik kazı çalışmalarında, İslam alimlerinden El-Cezeri'nin yaptığı düşünülen modern kalorifer sistemi bulundu.

Kültür & Sanat 27.12.2021, 23:17
Artuklu Sarayı'nda 1200 yıllık modern kalorifer sistemi bulundu

Hurri-Mitanniler, Urartular, Persler, Romalılar, Emeviler, Abbasiler, Mervaniler, Selçuklular ve Artuklular'ın da aralarında yer aldığı birçok medeniyete ev sahipliği yapan Diyarbakır'ın tarihi Suriçi'ndeki İçkale'de bulunan 8 bin yıllık Amida Höyük'teki arkeolojik kazılar devam ediyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü'nce sürdürülen çalışmalar kapsamında Amida Höyük'teki Artuklu Sarayı'nda, 13'üncü yüzyıla ait El-Cezeri tarafından yapıldığı düşünülen modern kalorifer sistemi bulundu.

"ROMA DÖNEMİNE AİT SİSTEMDEN FARKLI"
Daha önce Roma dönemine ait bir kalorifer sisteminin keşfedildiği kazı alanında, yeni bulunan Artuklu dönemine ait modern kalorifer sisteminde, suyun ısıtılarak duvarlardaki depo alanından mekanlara dağıtıldığı belirlendi.

Amida Höyük Kazı Başkanı Prof. Dr. İrfan Yıldız, bu sistemin El-Cezeri tarafından yapılmış olabileceğine dikkat çekerek şöyle konuştu:

"Diyarbakır İçkale Artuklu Sarayı kazı çalışmalarının 2021 yılı kazı çalışmalarında sarayda yapılan çalışmalarda bir kalorifer sistemine rastlandı, yeni bir sistem bu. Daha önceki 2020 yılı çalışmalarında Roma dönemine ait kalorifer sistemi bulunmuştu. O sistem, doğu tarafta yer alan hamamın sıcak suyundan yararlanılarak yapılmıştı. Bu yeni kalorifer sistemi biraz daha farklı ve Artuklu dönemine ait. Bize şu soruyu da akla getiriyor, acaba El-Cezeri'nin yaptığı bir sistem mi? Çünkü bu kalorifer sisteminde kullanılan tuğla malzemeden yapılan kulelerin benzerini El-Cezeri'nin su sisteminde de görüyoruz."

"ÇAĞDAŞ KALORİFER SİSTEMİNE YAKIN BİR SİSTEM"
Artuklu dönemi kalorifer sisteminin çağdaş kalorifer sistemine yakın bir sistem olduğunu aktaran Prof. Dr. Yıldız, "Yan taraftaki ocaktan suyun ısıtıldığı ve suyun duvarın içindeki depoda depolandığı, daha sonra ada mekanlara dağıtıldığını görüyoruz. Dolayısıyla bir sarayda bulunan en erken tarihli kalorifer sistemi diyebiliriz. Doğu Beyazıt'taki İshak Paşa Sarayı'nda da benzer bir kalorifer sistemi var, orada künkler kullanılmış, ama Artuklu Sarayı'nda kanallar kullanılmaya devam edilmiştir. Tabi El-Cezeri İslam medeniyetinin büyük alimlerinden ve mucitlerindendir, 25 yıl bu sarayda yaşamıştır, muhtemelen bu kalorifer sistemine de katkısı olmuştur. Dolayısıyla böyle bir dehanın burada yaşamış olması, bu tür sistemlerin gelişmesine de vesile olmuştur" diye konuştu. DHA

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 27 Ocak 2023
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
Takımlar O P
1. Galatasaray 19 45
2. Fenerbahçe 19 41
3. Başakşehir 19 37
4. Beşiktaş 18 35
5. Trabzonspor 19 35
6. Adana Demirspor 19 34
7. Konyaspor 19 27
8. Kayserispor 19 26
9. Alanyaspor 19 25
10. Karagümrük 19 22
11. Ankaragücü 19 22
12. Giresunspor 19 21
13. Gaziantep FK 19 19
14. Kasımpaşa 19 19
15. Antalyaspor 18 18
16. Sivasspor 19 18
17. Hatayspor 18 17
18. İstanbulspor 19 15
19. Ümraniye 19 14
Takımlar O P
1. Eyüpspor 20 41
2. Samsunspor 20 38
3. Keçiörengücü 20 36
4. Bodrumspor 20 35
5. Pendikspor 20 34
6. Rizespor 20 34
7. Bandırmaspor 19 34
8. Boluspor 20 33
9. Sakaryaspor 20 31
10. Manisa FK 19 28
11. Göztepe 20 27
12. Adanaspor 20 22
13. Tuzlaspor 20 19
14. Altay 20 18
15. Erzurumspor 20 18
16. Altınordu 20 16
17. Ö.K Yeni Malatya 20 13
18. Denizlispor 20 12
19. Gençlerbirliği 20 10
Takımlar O P
1. Arsenal 19 50
2. M.City 20 45
3. Newcastle 20 39
4. M. United 20 39
5. Tottenham 21 36
6. Brighton 19 31
7. Fulham 21 31
8. Brentford 20 30
9. Liverpool 19 29
10. Chelsea 20 29
11. Aston Villa 20 28
12. Crystal Palace 20 24
13. Nottingham Forest 20 21
14. Leicester City 20 18
15. Leeds United 19 18
16. West Ham United 20 18
17. Wolves 20 17
18. Bournemouth 20 17
19. Everton 20 15
20. Southampton 20 15