Hepsi yeniden hesaplandı EYT ile emekli olan en düşük ne kadar maaş alacak?

Emeklilikte yaşa takılanları (EYT) kapsayan düzenleme için sayılı günler kalırken, milyonlarca vatandaş cebine girecek paranın hesabını yapmaya başladı. Hatta birçok harcamada alınacak maaş ve kıdem de dikkate alınır oldu. Yani 2023 planları emeklilik üzerine yapılıyor. Peki EYT’den emekli olacakların cebine hangi ödemeler girecek?

GÜNCEL 19.12.2022, 13:18
Hepsi yeniden hesaplandı EYT ile emekli olan en düşük ne kadar maaş alacak?

EYT düzenlemesinde. Ay sonuna kadar netleşmesi beklenen düzenleme sonrasında milyonlarca kişinin gelirinde önemli artışlar olacak. Bu gelir artışında emekli maaşı ilk sırada yer alıyor. Şu anda en düşük emekli maaşı 3 bin 500 lira. Yani 1 Ocak itibarıyla emekli olacak EYT’liye daha önce asgari ücretten prim ödenmiş olsa dahi en az bu tutarda maaş bağlanacak. Söz konusu taban emekli maaşlarında yeni yılla birlikte 1000-1500 lira dolaylarında seyyanen artış olması da bekleniyor.

Nereden kontrol edilir?
Mevcut durumda yatan prime göre kimin, ne kadar maaş alacağı SGK’nın uygulaması üzerinde görülebiliyor. Bunun için internet arama çubuğuna ‘uyg.sgk.gov.tr/AylikHesap/’ yazmak yeterli. Burada istenen bilgileri girdikten sonra yönlendirilen sayfada ‘Hesapla’ butonuna basarak aile yardımı dahil hakedilen emekli maaşı öğrenilebilir. 

1 Ocak 2023 itibarıyla bu maaşların enflasyon farkıyla yüzde 18- 20 civarında artacağını düşünebiliriz. Yani EYT’li yeni emeklinin cebine şu anda gördüğü emekli maaşından yüzde 20 daha fazlası yatacak.

10 bin liraya promosyon
SGK’ya emeklilik dilekçesi verilirken banka hesap bilgileri de yazılıyor. Dolayısıyla maaş alacağınız bankayı bu noktada iyi belirlemeniz gerekiyor. Çünkü şu anda bazı özel bankalar 3 yıl süreyle maaşı kendilerinden alma sözü veren emekli müşterisine 10 bin liraya varan promosyon ödüyor.

En yüksek promosyonu seçip, emekli maaşını o bankadan almak EYT’li emeklinin cebine daha fazla para girmesini sağlayacak. Bu bankaları tespit edip şimdiden hesap açtırmakta fayda var.

SGK'dan yazı alınacak
EYT hakkıyla emekli olanlar, emekli maaşına ek olarak yılların birikimi olan kıdem tazminatlarına da kavuşacaklar. Belki de en yüksek ödeme bu olacak. Çünkü bazı çalışanlar 15-20 yıldır aynı işyerinde çalışıyor. Emekliliği hak eden EYT’li önce Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) başvurup ‘emekli olabilir’ dilekçesi alacak. 

Sonra bunu işyerine ibraz ederek kıdem tazminatı ile yasal haklarını alıp işten ayrılabilecek. Sonra yeni bir sözleşmeyle aynı işyerinde isterse çalışmaya devam edebilecek. Yani hem işyerinden hem de SGK’dan maaş alabilecek.

Alt üst limitler
Kıdem tazminatı hesabında ise altı ve üst sınırlar bulunuyor. Taban tutarı asgari ücretin brütü (şu anda 6 bin 471 lira), tavanını ise (şu anda 15 bin 371 lira) memur maaşı belirliyor. Bu tutarlar asgari ücrete ve memur maaşına yapılan zam kadar artıyor. Yeni yıldan geçerli asgari ücrete yüzde 40-50 arasında zam yapılması planlanıyor. Dolayısıyla EYT’den emekli olacak asgari ücretli çalışanın kıdem tazminatı da yaklaşık bu tutarda bir artış gösterecek.

Başka yerde başlarsa...
Memur maaşlarındaki artışı da yüzde 18-20 civarı olması bekleniyor. Buna göre yeni tazminat tavanı 18-19 bin liraları bulacak. Kıdem, aynı işyerinde 1 yılı tamamlayanlara ödeniyor. Emeklilik hakkı elde edenler SGK’dan aldıkları yazıyı işverene tebliğ ettiklerini biriken tazminatlarını alabiliyor. EYT’den emekli olan ve tazminatını alıp başka yerde işe başlayanlar yine 1 yılı tamamladıklarında kendi istekleri dışında işten çıkarılırsa ikinci tazminat hakkına da kavuşabiliyor.

İhbar var mı?
Kanuna göre; işveren, işten çıkarmadan önce bunu işçisine bildirmek zorunda. İşçinin çalışma süresi 6 aydan kısaysa 2 hafta, 6 ay ile 1.5 yıl arasındaysa 4 hafta, 1.5 yıl ile 3 yıl arasındaysa 6 hafta, 3 yıldan fazla olursa 8 hafta (56 gün) önce haber vermek zorunda. Buna ‘ihbar süresi’ deniyor. Haber vermeden işten atanlar, kıdemin yanında ihbar tazminatını da öder. 10 gün çalışan bir işçi de ihbar tazminatına hak kazanır. Fakat emeklilik hakkıyla kendisi işten ayrılanlar ihbar tazminatı alamazlar. Hatta cezai durum oluşmaması için emekli adayının emekli olup ayrılacağını belirlenen sürelerden önce işveren bildirmesinde fayda var.

Güncel ücrete göre hesap
Bazı sektörlerde iş yoğunluğu nedeniyle çalışanlar izinlerinin tamamını kullanamıyor. Dolayısıyla kullanılmayan izinler sonraki yıllara devredip birikiyor. Çalışan, işten her ne şekilde ayrılırsa ayrılsın biriken izinlerinin karşılığı tutarı alıyor. Bu yasal bir hak ve baki. İzin parası son alınan ücrete göre ödeniyor. Hesaplamada genelde net ücret dikkate alınıyor. 

Örneğin; 5 bin 500 liralık asgari ücretle çalışmaktayken ayrılan bir işçiye 1 günlük izni için 183 lira ödeniyor. Bu kişinin 20 gün birikmiş izni varsa 3 bin 660 lira ödeniyor.

İnternethaber

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 06 Şubat 2023
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
Takımlar O P
1. Galatasaray 22 54
2. Fenerbahçe 21 45
3. Başakşehir 21 40
4. Beşiktaş 21 39
5. A.Demirspor 21 38
6. Trabzonspor 22 38
7. Kayserispor 21 32
8. Konyaspor 21 27
9. Karagümrük 21 26
10. Gaziantep FK 22 25
11. Alanyaspor 22 25
12. Sivasspor 22 24
13. Antalyaspor 21 24
14. Hatayspor 21 23
15. Ankaragücü 21 22
16. Kasımpaşa 22 22
17. Giresunspor 21 21
18. İstanbulspor 22 21
19. Ümraniye 21 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 22 42
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Pendikspor 22 37
5. Rizespor 21 37
6. Keçiörengücü 22 37
7. Sakaryaspor 22 37
8. Bandırmaspor 21 34
9. Boluspor 22 34
10. Manisa FK 21 30
11. Göztepe 22 30
12. Adanaspor 22 25
13. Tuzlaspor 22 22
14. Altay 22 19
15. Erzurumspor 22 18
16. Altınordu 21 17
17. Gençlerbirliği 22 16
18. Denizlispor 22 16
19. Yeni Malatyaspor 22 17
Takımlar O P
1. Arsenal 20 50
2. M.City 21 45
3. M. United 21 42
4. Newcastle 21 40
5. Tottenham 22 39
6. Brighton 20 34
7. Brentford 21 33
8. Fulham 22 32
9. Chelsea 21 30
10. Liverpool 20 29
11. Aston Villa 21 28
12. Crystal Palace 21 24
13. Nottingham Forest 21 24
14. Leicester City 21 21
15. Wolves 21 20
16. West Ham United 21 19
17. Leeds United 20 18
18. Everton 21 18
19. Bournemouth 21 17
20. Southampton 21 15