Grip aşısı Türkiye'ye geldi! Önce kimlere yapılacak?

Kovid-19 salgını nedeniyle talebin arttığı grip aşısı Türkiye’ye geldi. Aşıların hastaların risk durumuna göre yapılacağı öğrenildi.

GÜNCEL 21.10.2020, 08:55 21.10.2020, 09:09
Grip aşısı Türkiye'ye geldi! Önce kimlere yapılacak?

Türkiye’de grip aşısı önceki yıllarda ekim ayında yapılıyordu. Yeni tip koronavirüs salgını nedeniyle olağanüstü talebin arttığı grip aşısı Türkiye’ye geldi. Ancak başka bir sıkıntı var. Sağlık Bakanlığı henüz kimlerin grip aşısı olması gerektiğine ilişkin algoritmayı resmen yayımlamadı. Bu nedenle sahada aşının kimlere yapılacağı tartışma konusu. Aşıda yaşanan tartışmalara bu kez “Charlson Risk Skoru” ve bunun baz alındığı bakanlığa ait olduğu iddia edilen taslak algoritma damgasını vurdu. Sağlık Bakanlığı henüz grip aşısıyla ilgili algoritmayı resmi olarak açıklamazken, sosyal medyaya yansıyan, bakanlığın logosunun yer aldığı “Charlson Risk Skoru” puanlamasına göre puanı tutan ve birincil risk grup adı altında saptanan hastaya grip aşısı yapılacağı iddia edildi.

Puana göre yapılacak

Söz konusu taslak algoritmaya göre kişiler “Yüksek, orta ve çok düşük riskli” olarak aile hekimleri tarafından puanlandırılacak. Risk skorunda yer alan hastalıklardan hiçbirine girmeyen kişilere “0” verilerek “risksiz”; 1-2 puanı olanlar ise “çok düşük riskli” kabul edilecek. Bu kişilere grip aşısı yapılmayacak. 3-4 puanda olanlar “orta riskli” kabul edilecek ancak bu kişiler aşı için ikinci fazı bekleyecek. Skor tablosuna göre 5 ve üzerinde puanı olanlar ise “yüksek riskli” kabul edilecek. Bu kişiler aile hekiminin skoru belirlemesinin ardından reçeteyle eczaneden ilacını alacak ardından tekrar aile hekimine giderek aşısını yaptırabilecek.

Birden fazla hastalık şartı

Taslağın İstanbul Eczacılar Odası tarafından Türkiye İlaç ve Tıbbi Kurumu’na (TİTCK) sunulduğunu kaydeden Aile Hekimleri Dernekleri Federasyonu (AHEF) 2. Başkanı Yusuf Eryazgan, Sağlık Bakanlığı’nın bu konuya ilişkin resmi bir ilanı ve açıklaması bulunmadığını belirterek, “Aşının azlığından dolayı bakanlığın da bunu henüz nasıl çözeceğini bilemediğinden, eczacılar bunu kendi üzerlerinden atmak için daha önce bilimsel yayınlanmış bir algoritmayı bakanlık kabul etmiş gibi lanse ediyor” diyerek tepki gösterdi. Söz konusu taslak algoritmanın uygulanması durumunda birçok kronik hastaya aşı yapılamayacağını kaydeden Eryazgan, 5 puanı geçebilmek ve grip aşısını ücretsiz alabilmek için bir kişinin birden fazla hastalığının olması gerektiğini vurguladı. Eryazgan, şöyle konuştu:

“Geçen dönem biz diyabetli hastaya direkt aşı yaparken şimdi diyabetli hastanın komplikasyonlarının olması lazım. Şekerinin gözüne vurması, böbreğinin zarar görmüş olması lazım. Bir tarafının felç geçirmiş olması gibi. Daha önce 65 yaş üstüne direkt aşı yaparken şimdi 65 yaş üstünün başka hastalıklarının olması lazım. İyice daraltmış liste. Bu da vatandaşın aşıya ulaşmasında büyük engel. Bir de bu aşıya ulaşmak için 3 kere ASM-eczane arasında vatandaş mekik dokuyacak.”

‘KOAH hastaları listede yok’

Charlson Risk Skoru’na göre 65 yaş üstünün tek başına bu puanlama ile aşıyı hak etmediğini belirten Yusuf Eryazgan, listede yer alan hastalıkları ve puanlamaları şöyle açıkladı:

“KOAH hastaları bu listede hiç yok. Kalp damarlarında tıkanıklığı, akciğerinde ya da midesinde problem olanlar, beyin kanaması geçirmiş buna benzer rahatsızlığı olanlar ve karaciğer rahatsızlığı olan hastalar 1 puan alabiliyor. Aşı için toplam puanın en az 5 ve 5’i geçmesi lazım. Eğer şekeriniz var, gözünüzde problem var veya böbreklerinize şeker vurmuşsa 2 puan alabiliyorsunuz. Böbrek hastalığınız orta veya ağır derecede ise 2 puan. Felç geçirdiysenin 2 puan. Etrafa çok fazla dağılmayan bir kanser türü varsa 2 puan. Lenf kanseriyseniz 2 puan. Karaciğerinizde orta ve ağır derecede bir rahatsızlık varsa 3 puan alabiliyorsunuz. Eğer çevreye yayılmış bir kanser türünüz varsa, AIDS iseniz o zaman 6 puan alabiliyorsunuz. Bu taslak kabul edilirse bir kişi grip aşısı için 5 ve 5’in üzerinde puan alması gerekmekte.”

Charlson Risk Skoru?

Uluslararası Hastalık Sınıflandırması’nın teşhis kodlarından birisi olarak kullanılıyor. Bu puanlama aşılama için değil hastalık için getirildiğinden kimlerin yüksek riskli olduğu ile ilgili birçok tartışmaya yol açacağı belirtiliyor. Bu endekste hamileler, aşırı kilolular ve iki yaş altındaki çocukların durumu da dezavantaj taşıyor.

0: Risk Yok.
1-2 puan: Hafif Risk
3-4 puan : Orta Risk
5 ve üzeri: Yüksek Risk

MİLLİYET

Yorumlar (1)
Takki Takki 1 ay önce
İlk önce ağaya beleş sonra yandaşlarına gariban zaten ölmüş
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 26 Kasım 2020
İmsak 05:27
Güneş 06:53
Öğle 11:59
İkindi 14:32
Akşam 16:55
Yatsı 18:16
Puan Durumu
Takımlar O P
1. EYÜPSPOR 11 28
2. TURGUTLUSPOR 11 24
3. VAN SPOR FUTBOL KULÜBÜ 11 21
4. SERİK BELEDİYESPOR 11 19
5. SAKARYASPOR A.Ş. 11 19
6. KIRKLARELİSPOR 10 16
7. ETİMESGUT BELEDİYESPOR 11 16
8. KARACABEY BELEDİYE SPOR A.Ş. 11 15
9. KIRŞEHİR BELEDİYE SPOR 10 15
10. KARATAY TERMAL 1922 KONYASPOR 11 14
11. BODRUMSPOR A.Ş. 11 12
12. TARSUS İDMAN YURDU 10 12
13. GMG KASTAMONUSPOR 11 12
14. SİVAS BELEDİYE SPOR 10 11
15. MAMAK FK 10 11
16. PENDİKSPOR 10 10
17. TETİŞ YAPI ELAZIĞSPOR 11 10
18. PAZARSPOR 8 10
19. BAYBURT ÖZEL İDARE SPOR 8 9
20. KARDEMİR KARABÜKSPOR 11 -2
Takımlar O P
1. Alanyaspor 8 20
2. Fenerbahçe 9 20
3. Galatasaray 9 17
4. Gaziantep FK 9 14
5. Karagümrük 9 13
6. Başakşehir 9 13
7. Beşiktaş 8 13
8. Konyaspor 8 12
9. Rizespor 8 12
10. Kasımpaşa 9 12
11. Hatayspor 7 12
12. Göztepe 8 11
13. Malatyaspor 8 11
14. Sivasspor 8 9
15. Trabzonspor 9 9
16. Antalyaspor 9 9
17. Erzurumspor 8 8
18. Kayserispor 8 7
19. Gençlerbirliği 8 5
20. Denizlispor 8 5
21. Ankaragücü 7 2
Takımlar O P
1. Altınordu 10 20
2. Adana Demirspor 9 18
3. Ankara Keçiörengücü 10 18
4. Tuzlaspor 9 18
5. İstanbulspor 9 17
6. Samsunspor 10 17
7. Giresunspor 9 15
8. Bursaspor 10 14
9. Balıkesirspor 10 14
10. Altay 8 13
11. Akhisar Bld.Spor 10 13
12. Adanaspor 9 12
13. Ümraniye 10 10
14. Bandırmaspor 10 8
15. Boluspor 10 7
16. Menemen Belediyespor 8 6
17. Ankaraspor 9 5
18. Eskişehirspor 10 1
Takımlar O P
1. Tottenham 9 20
2. Liverpool 9 20
3. Chelsea 9 18
4. Leicester City 9 18
5. Southampton 8 16
6. Everton 9 16
7. Aston Villa 8 15
8. West Ham 9 14
9. M. United 8 13
10. Crystal Palace 9 13
11. Arsenal 9 13
12. Wolverhampton 8 13
13. Man City 8 12
14. Leeds United 9 11
15. Newcastle 9 11
16. Brighton 9 9
17. Burnley 8 5
18. Fulham 9 4
19. West Bromwich 9 3
20. Sheffield United 9 1