Doğu Anadolu'da 2600 yıl önce 'toplu konut' alanı oluşturulmuş

 Van'ın Erciş ilçesinin kuzeyindeki Zernaki Tepe'de, modern toplu konut anlayışının Doğu Anadolu'daki ilk örneği olduğu düşünülen, yaklaşık 270 hektar alandaki 2600 yıllık tarihi ızgara planlı kent kalıntısında, yüzey araştırması yapılması planlanıyor. 

GÜNCEL 09.11.2018, 16:23 09.11.2018, 17:09
Doğu Anadolu'da 2600 yıl önce 'toplu konut' alanı oluşturulmuş

İlçenin Yukarı Işıklı Mahallesi'ndeki tepede, yaklaşık 2,5 kilometre uzunluğu ve 1,5 kilometre genişliğiyle dikkati çeken ızgara planlı tarihi kent kalıntısının gizemi çözülüyor.

İlçeye ve Van Gölü'ne hakim tepedeki tarihi alanda, şehir, sokak ve caddelerin kesişmesiyle ortaya çıkan düzgün kare yapılarla, planları ve büyüklükleri aynı yapıların izine rastlamak mümkün.

- "Yaklaşık 70 bin kişinin yaşadığı tahmin ediliyor"

İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Van Bölgesi Tarih ve Arkeoloji Merkezi Müdürü Doç. Dr. Erkan Konyar, söz konusu tarihi alanın, uydu görüntüsünden de gözlemlenebildiğini söyledi.

c-163.jpg

Buradaki yaklaşık 270 hektarlık alanda, 70 bin kişinin yaşadığı tahminini dile getiren Konyar, "Burası ilk 19. yüzyılda keşfedildi ve yayınlarda geçmeye başladı ancak arkeoloji literatürüne 1950'li yıllarda girdi." dedi.

c-164.jpg

Bölgenin, başlangıçta "Urartuların ızgara planlı kenti" kabul edildiğini anımsatan Konyar, daha sonra Prof. Dr. Veli Sevin ve Prof. Dr. Altan Çilingiroğlu'nun, bu yapıların daha geç bir döneme ait olabileceğini öne sürdüğünü, Dr. Bülent Genç'in de bu konuda yayın çalışması yaptığını ifade etti.

Bu yapıların Pers veya Helenistik döneme ait olabileceğinin öngörüldüğünü aktaran Konyar, şunları kaydetti:

c-165.jpg

"Zernaki Tepe çok sıra dışı bir yerleşme. Bölgede, aslında yakın doğuda bu ölçekte Yunan, Batı dünyası dışında pek örneği yok. Daha küçük boyutlu bazı örnekler var ama 250-270 hektarlık bir alana yayılan büyük kent ölçeğinde bir örneği bulunamadı. 2500-2600 yıllık bir geçmişe sahip bu kentin kimler tarafından, hangi amaçla inşa edildiği hususunda birçok görüş var. Bazı görüşlere göre de bu kent Part Sasani dönemine ait. Hatta Part döneminde Roma askerlerinin, lejyonlarının barınması için yapıldığını öne süren bazı görüşler var." 

c-166.jpg

- "Devlet tarafından yapıldığı izlenimi veriyor"

Konyar, 270 hektarlık alana yayılan bu ızgara planlı kentin iki ana aksı  bulunduğunu  vurgulayarak, "Ana akslar üzerine, geniş caddelerden bahsediyoruz. Aynı planda 35x35 metre ölçülerinde alt birimler, üniteler bulunmakta. Ünitelerin her birinde de 4 evin olduğu öne sürülüyor." diye konuştu.

c-167.jpg

Böyle bakıldığında, binlerce evden oluşan bir yerleşmeden söz edildiğini belirten Konyar, şöyle devam etti:

"Izgara planlı, oldukça düzgün cadde ve sokakları olan bir kentten bahsetmek mümkün. Bu durum aslında modern toplu konut anlayışının Doğu Anadolu'daki ilk örneğini akla getiriyor. Zaten bu ızgara planlı kentler önceden planlanmaları noktasında, kent planlanması noktasında bu şekilde algılanan kentler. Zernaki Tepe de bu açıdan, bu niteliğini koruyor. Kentin surlarla çevrili bir stadel alanı var. Metrelerce yükseklikte taş duvarlar ve bugün yıkılmış olan kerpiç bölümler bulunmakta. Standart mimarinin yapıldığı bu alanın kamusal bir işlevi olduğunu ve daha çok devlet tarafından yapıldığı izlenimi veriyor."

c-168.jpg

- "Yüzey araştırması için başvuruda bulunacağız"

Bölgede şimdiye kadar yüzey araştırmaları ve kazı yapılmadığını aktaran Konyar, "İstanbul Üniversitesi olarak söz konusu bölgede yüzey araştırması yapmak için Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğüne başvuruda bulunacağız. Yapılacak yüzey araştırmasından sonra burada kazı yapılarak bu bölgenin niteliğini anlamaya çalışacağız." diye konuştu. (AA)

c-169.jpg

Yorumlar (0)
10
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 01 Aralık 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Sakaryaspor 15 35
2. Hekimoğlu Trabzon 15 33
3. Sivas Belediyespor 15 30
4. Çorum FK 15 28
5. An Zentrum Bayburt Özel İdarespor 15 27
6. Bodrumspor 15 26
7. Afjet Afyonspor 15 25
8. Ankaraspor 15 25
9. Somaspor 15 25
10. Silahtaroğlu Vanspor FK 15 25
11. İnegölspor 15 21
12. Serik Belediyespor 15 20
13. Etimesgut Belediyespor 15 19
14. Diyarbekirspor 15 18
15. Turgutluspor 15 17
16. Sarıyer 15 12
17. Ergene Velimeşespor 15 11
18. Adıyaman FK 15 10
19. Niğde Anadolu FK 15 5
20. Kahramanmaraşspor 15 3
Takımlar O P
1. Trabzonspor 14 36
2. Konyaspor 14 26
3. Hatayspor 14 26
4. Fenerbahçe 14 24
5. Alanyaspor 14 24
6. Başakşehir 14 22
7. Karagümrük 14 22
8. Galatasaray 14 22
9. Adana Demirspor 14 20
10. Beşiktaş 14 20
11. Antalyaspor 14 18
12. Gaziantep FK 14 18
13. Altay 14 17
14. Sivasspor 14 16
15. Giresunspor 14 16
16. Kayserispor 14 16
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 14 13
18. Göztepe 14 11
19. Kasımpaşa 14 10
20. Rizespor 14 10
Takımlar O P
1. Ümraniye 13 27
2. Ankaragücü 14 27
3. Eyüpspor 14 27
4. Bandırmaspor 13 25
5. Erzurumspor 12 25
6. İstanbulspor 13 20
7. Tuzlaspor 12 20
8. Kocaelispor 13 20
9. Samsunspor 13 19
10. Adanaspor 14 18
11. Menemenspor 13 17
12. Gençlerbirliği 13 17
13. Boluspor 13 16
14. Denizlispor 13 15
15. Bursaspor 13 14
16. Manisa FK 14 14
17. Ankara Keçiörengücü 13 13
18. Altınordu 14 13
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Chelsea 13 30
2. Man City 13 29
3. Liverpool 13 28
4. West Ham 13 23
5. Arsenal 13 23
6. Wolverhampton 13 20
7. Tottenham 12 19
8. M. United 13 18
9. Brighton 13 18
10. Leicester City 13 18
11. Brentford 13 16
12. Crystal Palace 14 16
13. Aston Villa 13 16
14. Everton 13 15
15. Leeds United 14 15
16. Southampton 13 14
17. Watford 13 13
18. Norwich City 14 10
19. Burnley 12 9
20. Newcastle 14 7