Bilim insanları Van'da volkanik patlamaları inceleyecek

İzlanda ve İspanya’daki volkanik patlamalar üzerine araştırma yapan Türk ve Pakistanlı bilim adamları, Türkiye’nin aktif Nemrut, Süphan ve Tendürek yanardağlarının aktivitelerini de uydu verilerinden hareketle analiz edecek.

BİLİM VE TEKNOLOJİ 30.09.2021, 10:59 30.09.2021, 13:54
Bilim insanları  Van'da volkanik patlamaları inceleyecek

Geçtiğimiz mart ayında İzlanda'nın Reykjavik kentinde patlayan Fagradalsfjall Yanardağı üzerinde çalışma başlatan bir Pakistan ve 4 Türk bilim adamı, uydu verilerinden bir takım analizler yaptı. Bilim adamları, volkanın patlamadan önce ve patlama anında atmosfere karbondioksit, sülfürik asit ve su buharı saldığını keşfetti. Bilim insanları makale hazırlarken bu kez İspanya'nın güneybatısında Kanarya Adaları bölgesindeki La Palma Adası'nda bulunan Cumbre Vieja (Yaşlı Doruk) Yanardağı'nda patlama meydana geldi. Bilim insanları, İspanya’daki volkanik patlamada da İzlanda’daki volkanik patlamayla aynı şekilde atmosfere zehirli gazların salındığını tespit etti. İzlanda ve İspanya’daki araştırmalardan yola çıkan bilim insanları, Türkiye’de aktif olan Nemrut, Süphan ve Tendürek volkanlarının aktivitelerini aynı bilgiler doğrultusunda uydu verilerinden hareketle analiz edecek.

“Araştırmamız uydu verilerinden alınan analizlere dayanıyor”
İHA muhabirine konuşan Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (Van YYÜ) Jeofizik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mustafa Toker, İzlanda’nın Reykjavik kentindeki volkanik patlamanın ardından çalışmalara başladıklarını belirtti. Doç. Dr. Toker, “Türkiye ve Pakistan’daki birkaç üniversiteyle kendi aramızda bir anlaşma yaptık. Pakistan İslamabad Üniversitesi Uzay Teknolojisi Enstitüsü Öğretim Üyesi Dr. M. Arqim Adil, Mersin Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Muzaffer Can İban, Kocaeli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Erman Şentürk ve Araştırma Görevlisi Dr. Özer Akyürek ile bu volkanın araştırmasını yapmaya başladık. Araştırmamız tamamıyla uydu verilerinden aldığımız bir takım analizlere dayanmaktadır. İzlanda’daki Reykjavik volkanının patlamasının ardından milyon metreküp lav akışını gözlemledik. Aynı zamanda zehirli gazlardan olan sülfürik asit ve karbondioksit gazlarının çok yüksek seviyede atmosfere salındığını gördük. Bunlar tamamen İzlanda Meteoroloji Ofisi'nden (IMO) aldığımız kimyasal veriler ve aynı zamanda uydudan aldığımız verilerle gerçekleşti” dedi.

“Sülfürik asit ve karbondioksitin izlerine rastladık”
İzlanda’daki volkanın kırıldığı noktada binlerce deprem meydana geldiğini dile getiren Toker, “Bu depremler her defasında atmosfere zehirli gaz salımı yaptı. Jeomatik ve jeofizik mühendisliği bölümü olarak bunlarla ortak analiz gerçekleştirdik. Bu analizin sonucunda litosfer dediğimiz taş küre, atmosfer dediğimiz gaz küre ve atmosferin üst katmanlarından olan iyonosfer tabakaları arasında volkanik patlama sonucu oluşan sülfürik asit ve karbondioksitin izlerine rastladık. Reykjavik volkanının patlamadan öncesi ve anında atmosfere bir takım kimyasal gaz saldığını keşfettik” diye konuştu.

“Ülkemizdeki volkanik aktiviteleri analiz edebileceğiz”
Nemrut, Süphan ve Tendürek volkanlarını da elde ettikleri bilgiler doğrultusunda uydu verileri ışığında analiz edebileceklerini ifade eden Toker, “Şu an depremler ve lav akışı devam etmektedir. Biz bunu çalıştık ve makale haline getirdik. Makalenin tamamlanmasından yaklaşık bir hafta sonra İspanya’nın güneyindeki Kanarya Adaları'ndaki volkanın patladığını gördük. Kanarya Adaları'nda oluşan mekanizma, Reykjavik volkanıyla oluşan mekanizmayla aynı durumdadır. Kanarya Adaları'nda oluşan volkanik patlamamanın, patlamadan önce atmosfere saldığı sülfürik asit ve karbondioksitin, bulabilirsek su buharı izlerini tespit etmek üzere tekrar uydu çalışmalarımıza başladık. Buradan yola çıkarak ülkemizdeki aktif olan Nemrut, Süphan, Tendürek volkanlarının aktivitelerini buradan çıkardığımız bilgiler doğrultusunda uydu verilerinden hareketle analiz edeceğiz” şeklinde konuştu.

Kaynak: İHA

Yorumlar (0)
9
açık
Namaz Vakti 26 Mayıs 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Sakaryaspor 38 84
2. 1461 Trabzon FK 38 74
3. Bodrumspor 38 72
4. Sivas Belediyespor 38 69
5. An Zentrum Bayburt Özel İdarespor 38 66
6. Silahtaroğlu Vanspor FK 38 66
7. Çorum FK 38 65
8. Afjet Afyonspor 38 62
9. Ankaraspor 38 55
10. Somaspor 38 53
11. İnegölspor 38 51
12. Etimesgut Belediyespor 38 47
13. Serik Belediyespor 38 45
14. Sarıyer 38 43
15. Diyarbekirspor 38 41
16. Adıyaman FK 38 41
17. Turgutluspor 38 37
18. Ergene Velimeşespor 38 35
19. Niğde Anadolu FK 38 29
20. Kahramanmaraşspor 38 19
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22