Bilim insanları Van'da volkanik patlamaları inceleyecek

İzlanda ve İspanya’daki volkanik patlamalar üzerine araştırma yapan Türk ve Pakistanlı bilim adamları, Türkiye’nin aktif Nemrut, Süphan ve Tendürek yanardağlarının aktivitelerini de uydu verilerinden hareketle analiz edecek.

BİLİM VE TEKNOLOJİ 30.09.2021, 10:59 30.09.2021, 13:54
Bilim insanları  Van'da volkanik patlamaları inceleyecek

Geçtiğimiz mart ayında İzlanda'nın Reykjavik kentinde patlayan Fagradalsfjall Yanardağı üzerinde çalışma başlatan bir Pakistan ve 4 Türk bilim adamı, uydu verilerinden bir takım analizler yaptı. Bilim adamları, volkanın patlamadan önce ve patlama anında atmosfere karbondioksit, sülfürik asit ve su buharı saldığını keşfetti. Bilim insanları makale hazırlarken bu kez İspanya'nın güneybatısında Kanarya Adaları bölgesindeki La Palma Adası'nda bulunan Cumbre Vieja (Yaşlı Doruk) Yanardağı'nda patlama meydana geldi. Bilim insanları, İspanya’daki volkanik patlamada da İzlanda’daki volkanik patlamayla aynı şekilde atmosfere zehirli gazların salındığını tespit etti. İzlanda ve İspanya’daki araştırmalardan yola çıkan bilim insanları, Türkiye’de aktif olan Nemrut, Süphan ve Tendürek volkanlarının aktivitelerini aynı bilgiler doğrultusunda uydu verilerinden hareketle analiz edecek.

“Araştırmamız uydu verilerinden alınan analizlere dayanıyor”
İHA muhabirine konuşan Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (Van YYÜ) Jeofizik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mustafa Toker, İzlanda’nın Reykjavik kentindeki volkanik patlamanın ardından çalışmalara başladıklarını belirtti. Doç. Dr. Toker, “Türkiye ve Pakistan’daki birkaç üniversiteyle kendi aramızda bir anlaşma yaptık. Pakistan İslamabad Üniversitesi Uzay Teknolojisi Enstitüsü Öğretim Üyesi Dr. M. Arqim Adil, Mersin Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Muzaffer Can İban, Kocaeli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Erman Şentürk ve Araştırma Görevlisi Dr. Özer Akyürek ile bu volkanın araştırmasını yapmaya başladık. Araştırmamız tamamıyla uydu verilerinden aldığımız bir takım analizlere dayanmaktadır. İzlanda’daki Reykjavik volkanının patlamasının ardından milyon metreküp lav akışını gözlemledik. Aynı zamanda zehirli gazlardan olan sülfürik asit ve karbondioksit gazlarının çok yüksek seviyede atmosfere salındığını gördük. Bunlar tamamen İzlanda Meteoroloji Ofisi'nden (IMO) aldığımız kimyasal veriler ve aynı zamanda uydudan aldığımız verilerle gerçekleşti” dedi.

“Sülfürik asit ve karbondioksitin izlerine rastladık”
İzlanda’daki volkanın kırıldığı noktada binlerce deprem meydana geldiğini dile getiren Toker, “Bu depremler her defasında atmosfere zehirli gaz salımı yaptı. Jeomatik ve jeofizik mühendisliği bölümü olarak bunlarla ortak analiz gerçekleştirdik. Bu analizin sonucunda litosfer dediğimiz taş küre, atmosfer dediğimiz gaz küre ve atmosferin üst katmanlarından olan iyonosfer tabakaları arasında volkanik patlama sonucu oluşan sülfürik asit ve karbondioksitin izlerine rastladık. Reykjavik volkanının patlamadan öncesi ve anında atmosfere bir takım kimyasal gaz saldığını keşfettik” diye konuştu.

“Ülkemizdeki volkanik aktiviteleri analiz edebileceğiz”
Nemrut, Süphan ve Tendürek volkanlarını da elde ettikleri bilgiler doğrultusunda uydu verileri ışığında analiz edebileceklerini ifade eden Toker, “Şu an depremler ve lav akışı devam etmektedir. Biz bunu çalıştık ve makale haline getirdik. Makalenin tamamlanmasından yaklaşık bir hafta sonra İspanya’nın güneyindeki Kanarya Adaları'ndaki volkanın patladığını gördük. Kanarya Adaları'nda oluşan mekanizma, Reykjavik volkanıyla oluşan mekanizmayla aynı durumdadır. Kanarya Adaları'nda oluşan volkanik patlamamanın, patlamadan önce atmosfere saldığı sülfürik asit ve karbondioksitin, bulabilirsek su buharı izlerini tespit etmek üzere tekrar uydu çalışmalarımıza başladık. Buradan yola çıkarak ülkemizdeki aktif olan Nemrut, Süphan, Tendürek volkanlarının aktivitelerini buradan çıkardığımız bilgiler doğrultusunda uydu verilerinden hareketle analiz edeceğiz” şeklinde konuştu.

Kaynak: İHA

Yorumlar (0)
15
açık
Namaz Vakti 25 Ekim 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Sivas Belediyespor 9 21
2. Silahtaroğlu Vanspor FK 9 20
3. Hekimoğlu Trabzon 9 19
4. Çorum FK 9 18
5. Ankaraspor 9 17
6. Sakaryaspor 9 17
7. An Zentrum Bayburt Özel İdarespor 9 17
8. Bodrumspor 9 16
9. Afjet Afyonspor 9 14
10. Somaspor 9 14
11. Etimesgut Belediyespor 9 14
12. Serik Belediyespor 9 12
13. İnegölspor 9 11
14. Diyarbekirspor 9 10
15. Sarıyer 9 10
16. Ergene Velimeşespor 9 7
17. Turgutluspor 9 6
18. Niğde Anadolu FK 9 4
19. Adıyaman FK 9 3
20. Kahramanmaraşspor 9 0
Takımlar O P
1. Trabzonspor 10 24
2. Hatayspor 10 20
3. Alanyaspor 10 20
4. Fenerbahçe 10 19
5. Karagümrük 10 18
6. Beşiktaş 9 17
7. Konyaspor 10 17
8. Galatasaray 9 17
9. Altay 10 15
10. Adana Demirspor 10 13
11. Başakşehir 10 12
12. Gaziantep FK 10 12
13. Öznur Kablo Yeni Malatya 10 12
14. Sivasspor 10 11
15. Kayserispor 10 11
16. Giresunspor 10 9
17. Antalyaspor 10 9
18. Göztepe 10 8
19. Kasımpaşa 10 6
20. Rizespor 10 4
Takımlar O P
1. Ümraniye 10 24
2. Ankaragücü 10 24
3. Eyüpspor 10 20
4. Erzurumspor 10 19
5. Bandırmaspor 10 18
6. Kocaelispor 9 16
7. Tuzlaspor 9 14
8. Gençlerbirliği 9 14
9. Samsunspor 9 12
10. Boluspor 9 11
11. Bursaspor 9 11
12. Menemenspor 10 11
13. İstanbulspor 9 10
14. Denizlispor 9 10
15. Altınordu 10 10
16. Adanaspor 10 9
17. Manisa FK 10 9
18. Ankara Keçiörengücü 9 7
19. Balıkesirspor 9 6
Takımlar O P
1. Chelsea 9 22
2. Liverpool 9 21
3. Man City 9 20
4. West Ham 9 17
5. Brighton 9 15
6. Tottenham 9 15
7. M. United 9 14
8. Everton 9 14
9. Leicester City 9 14
10. Arsenal 9 14
11. Wolverhampton 9 13
12. Brentford 9 12
13. Aston Villa 9 10
14. Watford 9 10
15. Crystal Palace 9 9
16. Southampton 9 8
17. Leeds United 9 7
18. Burnley 9 4
19. Newcastle 9 4
20. Norwich City 9 2